(TN&MT) - Ngày 22/7, Hội nghị thế giới về HIV/AIDS lần thứ 19 khai mạc tại thủ đô Washington của Mỹ với sự tham gia của nhiều nguyên thủ quốc gia đến từ khắp thế giới. Hội nghị diễn ra trong bối cảnh việc điều trị HIV/AIDS đang tiến triển tốt đẹp, thế nhưng bóng ma khủng hoảng tài chính vẫn cứ chập chờn, đe dọa mọi nỗ lực phòng chống căn bệnh này.

Theo các báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới, số bệnh nhân căn bệnh thế kỷ này trên thế giới vẫn ngày càng tăng. Nhưng đây không phải là một điều xấu, bởi số lượng này tăng có nghĩa là số người chết vì AIDS giảm, tức là việc điều trị đã có hiệu quả. Tính trong năm 2011, tỷ lệ tử vong do HIV đã giảm 24% so với năm trước đó. Nguyên nhân là từ đâu? Đó là do việc điều trị AIDS đã phát huy tốt hiệu quả.

Cách đây hai năm, các chuyên gia đã khẳng định có thể "ngăn chặn được SIDA". Nơi nào mà các phương tiện kỹ thuật, y tế và tài chính được đảm bảo, thì nơi đó HIV/AIDS bị đẩy lùi và tuổi thọ của bệnh nhân được kéo dài. Tính từ năm 2004, số người dương tính với HIV có thuốc điều trị ở các nước đang phát triển đã tăng lên đến 26 lần. Theo Chương trình phòng chống AIDS của Liên Hợp Quốc (UNAIDS), có đến 54% trong tổng số 15 triệu người nhiễm HIV ở các nước có thu nhập thấp và trung bình được trị với các loại thuốc kháng HIV (ARV).

Sau một thập niên đưa vào sử dụng ARV, căn bệnh AIDS đã từ "án tử hình" biến thành "căn bệnh kinh niên có thể chữa trị được". Tức là thế giới vẫn chưa thể chữa khỏi bệnh AIDS, nhưng nếu người bệnh được dùng thuốc đều đặn, thì HIV sẽ tạm bị khống chế, tuổi thọ người bệnh sẽ được kéo dài. Nói cách khác, là người bệnh sẽ phải dùng thuốc suốt đời.

Các chuyên gia mang đến một tín hiệu khả quan, đó là đã có những trường hợp bệnh nhân bắt đầu điều trị sớm ngay sau khi bị nhiễm, sau một thời gian dùng ARV 2,8 năm, đã không cần phải dùng thuốc nữa mà sức khỏe vẫn tốt. Viễn cảnh đẩy lùi hoàn toàn được bệnh SIDA là hoàn toàn có thể, thế nhưng phải với điều kiện nguồn tài chính dành cho đại dịch này phải được đảm bảo. Một giáo sư nhận định: "Tôi tái khẳng định là có thể kiểm soát được đại dịch với điều kiện phải có đầy đủ phương tiện cần thiết".

Thế nhưng, những phương tiện cần thiết đó, mà nhất là tài chính, hiện là một vấn đề hóc búa. Sở dĩ cuộc chiến chống AIDS có được những thành công rực rỡ mấy năm nay ấy là bởi vì các nước đã nỗ lực đầu tư trong nước lẫn ngoài nước để đối phó bệnh dịch. Còn hiện tại, khủng hoảng tài chính đang đe dọa, các nước phương Tây đang quằn mình dưới bão táp khủng hoảng, dường như không còn đủ sức mà hỗ trợ tiền như xưa cho việc phòng chống AIDS.

Hiện nay các nước châu Âu đang bị chia rẽ trong hồ sơ này. Pháp, một trong những nước tài trợ chính, thì chưa tỏ thái độ chính thức. Ý và Tây Ban Nha thì không còn có thể đóng góp được nữa. Trong bối cảnh đó, mọi ánh mắt mong chờ đều đổ dồn về khối các nước mới trỗi dậy BRICS (bao gồm Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi). Nhưng các nước này đến hiện tại chỉ lo tập trung đầu tư phòng chống AIDS ở trong nước mà chưa hề có ý định bỏ tiền đi giúp nước khác.

Một vấn đề góp phần làm u ám thêm viễn cảnh tiêu diệt hoàn toàn căn bệnh thế kỷ, đó là khi tiền được quyên góp đủ rồi, thì nó có được sử dụng đúng mục đích, đúng đối tượng hay không? Trong thực tế, đã đổ bể nhiều vụ tai tiếng về việc thâm lạm quỹ chống AIDS …

Tóm lại, cuộc chiến chống AIDS vừa qua đã có nhiều bước tiến đáng kể, nhiều chuyên gia còn cảm thấy viễn cảnh chữa khỏi bệnh SIDA chẳng còn xa. Thế nhưng, chiến vẫn chưa ngã ngũ, bởi khủng hoảng tài chính còn đó, tiến trình phòng chống HIV/AIDS đang và sẽ là nạn nhân của các chính sách thắt lưng buộc bụng của nhiều nước trên thế giới.

NL